Χώρα Πόλη: κανόνες, βαθμολογία και συμβουλές

Τι είναι το Χώρα Πόλη

Το «Χώρα Πόλη» (ή «Χώρα-Πόλη») είναι το παιχνίδι λέξεων με χαρτί και μολύβι που έχουν παίξει γενιές Ελλήνων στο σχολείο, στις διακοπές και στο τραπέζι της κουζίνας. Το ίδιο παιχνίδι υπάρχει σε όλη την Ευρώπη με άλλα ονόματα: «Stadt, Land, Fluss» στη Γερμανία, «Petit Bac» στη Γαλλία, «Tutti Frutti» στη Λατινική Αμερική, ενώ η εμπορική εκδοχή του λέγεται Scattergories. Το όνομά του το παίρνει από τις δύο πρώτες στήλες: Χώρα και Πόλη.

Τι χρειάζεσαι

• Δύο ή περισσότερους παίκτες.
• Ένα φύλλο χαρτί και ένα μολύβι για τον καθένα — ή ένα κινητό με την εφαρμογή Χώρα·Πόλη.
• Έναν τρόπο να διαλέξετε τυχαίο γράμμα και, προαιρετικά, ένα χρονόμετρο.

Πώς παίζεται βήμα-βήμα

1. Φτιάξτε τις στήλες. Κάθε παίκτης χωρίζει το χαρτί σε στήλες, μία για κάθε κατηγορία, και μια τελευταία για τους πόντους.
2. Κληρώστε γράμμα. Ο παραδοσιακός τρόπος: ένας παίκτης λέει από μέσα του την αλφάβητο και κάποιος άλλος φωνάζει «Στοπ!». Το γράμμα όπου σταμάτησε είναι το γράμμα του γύρου.
3. Γράψτε. Όλοι γράφουν ταυτόχρονα μια λέξη από το γράμμα αυτό σε κάθε στήλη.
4. Στοπ. Ο πρώτος που συμπληρώνει όλες τις στήλες φωνάζει «Στοπ!» και όλοι αφήνουν τα μολύβια. Εναλλακτικά παίζετε με χρονόμετρο (συνήθως 60 ή 90 δευτερόλεπτα).
5. Βαθμολογήστε. Διαβάζετε τις απαντήσεις στήλη-στήλη και μοιράζετε πόντους (δες παρακάτω).
6. Επόμενος γύρος. Νέο γράμμα, και συνεχίζετε για όσους γύρους έχετε συμφωνήσει. Κερδίζει όποιος μαζέψει τους περισσότερους πόντους.

Οι κατηγορίες

Η κλασική επτάδα, που χρησιμοποιεί και η εφαρμογή, είναι:

• Όνομα — μικρό όνομα, ανδρικό ή γυναικείο (Νίκος, Ελένη).
• Επώνυμο — οικογενειακό όνομα (Παπαδόπουλος, Οικονόμου).
• Χώρα — κράτος του κόσμου (Ιταλία, Κένυα).
• Πόλη — πόλη, κωμόπολη ή χωριό, ελληνικό ή ξένο (Καβάλα, Λισαβόνα).
• Ζώο — οποιοδήποτε ζώο: θηλαστικό, πουλί, ψάρι, έντομο (Ελέφαντας, Ξιφίας).
• Πράγμα — αντικείμενο της καθημερινής ζωής (Ψαλίδι, Ομπρέλα).
• Φυτό — δέντρο, λουλούδι, λαχανικό, φρούτο ή βότανο (Βασιλικός, Τουλίπα).

Πολλές παρέες προσθέτουν δικές τους στήλες: Ποτάμι, Βουνό, Επάγγελμα, Φαγητό, Ποδοσφαιρική ομάδα, Τραγουδιστής ή Μάρκα αυτοκινήτου. Όσο πιο ειδική η κατηγορία, τόσο πιο δύσκολος ο γύρος.

Βαθμολογία

Ο πιο διαδεδομένος τρόπος βαθμολόγησης:

Στην εφαρμογή «Χώρα·Πόλη» ισχύουν οι ίδιοι πόντοι, με δύο διαφορές: μια λάθος λέξη που πληκτρολόγησες κοστίζει −5 (το κενό δεν κοστίζει τίποτα, άρα δεν συμφέρει να μαντεύεις στα τυφλά), και ο γύρος δεν πέφτει ποτέ κάτω από το μηδέν. Στο σόλο παιχνίδι υπάρχει και μπόνους ταχύτητας, ενώ στην καθημερινή πρόκληση μια κατηγορία της ημέρας μετράει διπλά.

Οι συνηθισμένες διαφωνίες — και πώς λύνονται

Μετράνε οι τόνοι;

Όχι. Το «Ά» είναι «Α», το «Ώ» είναι «Ω». Λέξεις με «Μπ» ή «Ντ» μετράνε στο Μ και στο Ν: το «Ντουλάπι» είναι πράγμα από Ν.

Μετράει ένα χωριό ως πόλη;

Στις περισσότερες παρέες ναι, αρκεί να υπάρχει. Το ίδιο κάνει και η εφαρμογή, που αναγνωρίζει χιλιάδες ελληνικά και ξένα τοπωνύμια.

Ξένα ονόματα και ξένες λέξεις;

Γίνονται δεκτά όταν γράφονται στα ελληνικά και είναι πραγματικά (π.χ. Βανέσα, Λάπτοπ). Φανταστικές λέξεις απορρίπτονται.

Ποιος αποφασίζει αν μια λέξη είναι σωστή;

Στο χαρτί, η πλειοψηφία της παρέας. Στην εφαρμογή, κάθε λέξη ελέγχεται πρώτα στο ελληνικό λεξικό του παιχνιδιού και ό,τι δεν βρίσκεται εκεί το κρίνει γλωσσικό μοντέλο ΤΝ, που εξηγεί και γιατί δέχτηκε ή απέρριψε τη λέξη.

Τα δύσκολα γράμματα

Δεν είναι όλα τα γράμματα ίσα. Το Ξ, το Ψ, το Ω και το Υ έχουν ελάχιστες απαντήσεις — από Ξ και Ψ δεν υπάρχει καν χώρα. Αντίθετα, το Κ, το Μ και το Π είναι τα πιο «πλούσια». Για κάθε γράμμα έχουμε έτοιμη λίστα με απαντήσεις σε όλες τις κατηγορίες: δες τις λέξεις από Α έως Ω.

Συμβουλές για να κερδίζεις

• Ξεκίνα από τις εύκολες στήλες. Όνομα και Πόλη βγαίνουν σχεδόν πάντα· κλείδωσέ τες πρώτα και μετά κυνήγα Χώρα και Φυτό.
• Απόφυγε τα προφανή. Η «Αθήνα» από Α θα τη γράψουν όλοι και θα πάρει 5. Η «Άρτα» παίρνει 10.
• Μάθε τα δύσκολα γράμματα απ' έξω. Μία έτοιμη απάντηση για Ξ, Ψ και Ω σε κάθε κατηγορία αξίζει πολλούς πόντους, γιατί εκεί οι περισσότεροι μένουν κενοί — και το «μόνο εσύ» δίνει 20.
• Ζώα και φυτά έχουν βάθος. Ψάρια, πουλιά, έντομα, βότανα και λαχανικά μετράνε όλα — όχι μόνο τα θηλαστικά και τα λουλούδια.
• Στο κινητό, μην μαντεύεις. Το κενό είναι 0, το λάθος −5.

Χώρα Πόλη online και στο κινητό

Η εφαρμογή Χώρα·Πόλη για iPhone και Android φέρνει το παιχνίδι στο κινητό, χωρίς χαρτί και χωρίς καβγάδες για το ποια λέξη μετράει:

• Σόλο: γύροι 10, 30, 60 ή 90 δευτερολέπτων κόντρα στον χρόνο.
• Blitz: ο χρόνος μικραίνει κάθε γύρο και ένα λάθος σε βγάζει έξω.
• Παιχνίδι με φίλους: ζωντανά δωμάτια έως 20 παικτών με 6-ψήφιο κωδικό ή σύνδεσμο πρόσκλησης.
• Μονομαχίες: παίζεις τώρα, ο φίλος σου όποτε μπορεί, με το ίδιο γράμμα.
• Καθημερινή πρόκληση με κατηγορία-μπόνους, κατατάξεις και επιτεύγματα.
• Αξιολόγηση με ΤΝ για κάθε λέξη, με εξήγηση στα αποτελέσματα.

Το παιχνίδι είναι δωρεάν, με 4 παιχνίδια και 2 μονομαχίες την ημέρα. Η προαιρετική συνδρομή Pro ξεκλειδώνει απεριόριστα παιχνίδια.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσοι παίκτες χρειάζονται για το Χώρα Πόλη;

Από δύο και πάνω. Στο χαρτί δεν υπάρχει όριο· στην εφαρμογή «Χώρα·Πόλη» ένα δωμάτιο χωράει έως 20 παίκτες, και μπορείς να παίξεις και μόνος κόντρα στον χρόνο.

Μετράνε οι τόνοι στο πρώτο γράμμα;

Όχι. Το «Ά» μετράει ως «Α», το «Ή» ως «Η», το «Ώ» ως «Ω». Λέξεις που αρχίζουν με «Μπ» ή «Ντ» μετράνε στο Μ και στο Ν αντίστοιχα.

Μετράει ένα χωριό στην κατηγορία Πόλη;

Συνήθως ναι: στην κατηγορία «Πόλη» γίνονται δεκτές πόλεις, κωμοπόλεις και χωριά, ελληνικά ή ξένα. Η εφαρμογή «Χώρα·Πόλη» δέχεται χιλιάδες τοπωνύμια.

Ποια γράμματα δεν έχουν χώρα;

Καμία χώρα δεν ξεκινά από Ξ ή Ψ στα ελληνικά. Από Θ υπάρχει μόνο το Θιβέτ (που δεν είναι ανεξάρτητο κράτος), από Υ η Υεμένη και από Ω το Ομάν (Ωμάν).

Πώς παίζεις Χώρα Πόλη online με φίλους;

Με την εφαρμογή «Χώρα·Πόλη» για iPhone και Android: πάτησε «Παιχνίδι με φίλους», δημιούργησε δωμάτιο και στείλε τον σύνδεσμο ή τον 6-ψήφιο κωδικό. Όλοι παίρνουν το ίδιο γράμμα την ίδια στιγμή και η ΤΝ βαθμολογεί αυτόματα.